Naar de inhoud

Een vrijwilligersrooster voor de kerk dat in de praktijk werkt

Hoe houdt u vrijwilligers in de kerk gemotiveerd? Praktische tips om taken eerlijk te verdelen, overbelasting te voorkomen en nieuwe mensen te betrekken.

Jorian Beukens ·

Vrijwilligers die samen een kerkdienst voorbereiden

In bijna elke gemeente komt het werk rond de zondag bij een kleine groep terecht. Dezelfde koster, dezelfde mensen bij de koffie, dezelfde ouders op de crèche. Dat gaat lang goed, tot iemand stopt omdat het te veel werd. Dit artikel gaat niet over hoe u een rooster opzet, maar over de mensen erachter: hoe houdt u vrijwilligers gemotiveerd, en hoe verdeelt u het werk zo dat het vol te houden blijft?

Waarom vrijwilligers afhaken

Vrijwilligers stoppen zelden omdat ze de taak niet leuk vinden. Vaker spelen er andere dingen:

  • Het wordt te veel. Wie vaak ja zegt, wordt vaak gevraagd. Zonder dat iemand het zo bedoelt, komt de inzet bij een paar mensen te liggen.
  • Het is onduidelijk wat er verwacht wordt. Een taak die niet goed is uitgelegd, voelt zwaarder dan hij is.
  • Afzeggen voelt ongemakkelijk. Als iemand zelf een vervanger moet zoeken, zegt hij liever helemaal niets meer toe.
  • Niemand merkt het op. Werk dat altijd gewoon gebeurt, wordt snel vanzelfsprekend.

Het goede nieuws: aan elk van deze punten kunt u als roostermaker of kerkenraad iets doen.

Verdeel het werk bewust

Eerlijk verdelen betekent niet dat iedereen precies even vaak aan de beurt is. De één heeft meer tijd dan de ander, en sommige taken vragen meer dan andere. Het betekent wel dat u bewust kijkt naar de belasting per persoon.

  • Kijk een paar keer per jaar terug: wie stond er hoe vaak op het rooster? Valt iemand op omdat hij veel vaker is ingedeeld dan de rest?
  • Let op dubbele taken op dezelfde ochtend. Wie koster is én koffie schenkt, komt zelf nauwelijks aan de dienst toe.
  • Spreek af hoe vaak iemand ongeveer gevraagd wordt, en vraag of dat zo goed is.
  • Vraag mensen naar hun voorkeur: liever vaste weken, liever af en toe, of alleen in bepaalde periodes?

Een rooster dat zichzelf bijhoudt, helpt hierbij. In het vrijwilligersrooster van KerkPoint ziet u per taak hoe vaak iedereen de afgelopen maanden aan de beurt was, en stelt KerkPoint voor wie de volgende is. Zo hangt de verdeling niet af van wie het eerst in u opkomt.

Maak afzeggen en ruilen gewoon

Iedereen is weleens ziek of op vakantie. Hoe makkelijker het is om dat door te geven, hoe eerder mensen ja durven zeggen tegen een taak.

  • Vraag vrijwilligers om hun vakanties en vaste verhinderingen vooraf door te geven, voordat het rooster gemaakt wordt.
  • Maak duidelijk bij wie iemand terechtkan als hij toch niet kan.
  • Laat vrijwilligers onderling ruilen, zonder dat de roostermaker alles hoeft te regelen. Dat geeft mensen zelf regie.

Wie weet dat afzeggen geen gedoe is, haakt minder snel helemaal af.

Maak de taak klein en duidelijk

‘Helpen bij de dienst’ klinkt vaag, en vaag klinkt al snel als veel. Beschrijf per taak in een paar zinnen wat iemand doet, hoe laat hij er moet zijn en hoe lang het ongeveer duurt. Zo weet een nieuwe vrijwilliger waar hij ja tegen zegt.

Splits grote taken waar het kan. Een bloemendienst kan bestaan uit schikken en uit het wegbrengen van de bloemengroet. Wie geen tijd heeft voor het een, wil het ander misschien wel.

Betrek nieuwe mensen

Een vaste groep is fijn, maar ook kwetsbaar. Nieuwe vrijwilligers vindt u meestal niet met een oproep in de kerkbode, maar door mensen persoonlijk te vragen voor één concrete taak.

  • Vraag iemand eerst een keer mee te lopen met een ervaren vrijwilliger.
  • Begin met een taak die weinig voorbereiding vraagt, zoals het welkomstteam of de koffie.
  • Vraag na een paar keer hoe het bevalt, en of iemand vaker wil of liever niet.

Laat merken dat het werk gezien wordt

Waardering hoeft niet groot te zijn. Een bedankje in de afkondigingen, een kaartje aan het eind van het seizoen of gewoon even vragen hoe het gaat, maakt verschil. Belangrijk is dat het gemeend is en dat het niet alleen de mensen bereikt die het meest zichtbaar zijn: ook de koster die op zaterdagavond de verwarming aanzet, hoort erbij.

Zorg dat niemand hoeft te zoeken

Motivatie lijdt ook onder kleine ergernissen: een rooster dat niet klopt, een wijziging die niemand heeft doorgekregen, een mail met een verouderde bijlage. Zorg daarom voor één plek waar het actuele rooster staat, en laat vrijwilligers op tijd weten wanneer ze aan de beurt zijn. Een herinnering vooraf voorkomt dat iemand het vergeet, en dat voorkomt weer gedoe op zondagochtend.

In het kort

  • Kijk bewust naar wie hoe vaak is ingedeeld, en voorkom dat het werk bij een paar mensen blijft liggen.
  • Maak afzeggen en ruilen makkelijk.
  • Beschrijf taken kort en concreet, en splits grote taken.
  • Vraag nieuwe mensen persoonlijk, voor één taak.
  • Laat merken dat het werk gezien wordt.

Wilt u zien hoe dit in de praktijk werkt? In het vrijwilligersrooster voor de kerk zetten vrijwilligers zelf hun beschikbaarheid erin, krijgen ze een herinnering en ruilen ze onderling. U kunt het zonder aanmelden proberen in een eigen demokerk.

← Terug naar overzicht

Begin vandaag met 1 maand gratis